Avrupa Birliği Türkiye Delegasyonu Başkanı Büyükelçi Aivo Orav ve beraberindeki 14 AB üyesi ülkenin büyükelçisi, Trabzon Ticaret ve Sanayi Odası’nı (TTSO) ziyaret etti. Geniş katılımlı görüşmede Trabzon’un üretim ve ihracat kapasitesinden turizme, teknoloji yatırımlarından genç istihdamına kadar kentin ekonomik geleceğini yakından ilgilendiren birçok konu masaya yatırıldı. TTSO Başkanı Erkut Çelebi, Trabzon’un mevcut pazarlarını korurken Avrupa Birliği ülkeleri başta olmak üzere yeni pazarlara açılması gerektiğini vurguladı. AB heyeti ise Trabzon’un Kafkasya ve Orta Asya’ya erişimdeki stratejik konumuna dikkat çekti.
Trabzon’un hedefi teknolojiyle AB pazarına açılmak
TTSO Başkanı Erkut Çelebi, toplantıda Trabzon ekonomisinin mevcut durumunu ve kentin gelecek hedeflerini anlatan kapsamlı bir sunum yaptı. Tarım, su ürünleri, turizm, sanayi ve lojistiğin Trabzon açısından önemli sektörler olduğunu belirten Çelebi, teknoloji ve yüksek katma değerli üretimin geliştirilmesine yönelik çalışmalara özellikle dikkat çekti.
Kentte yaklaşık 12 bin 600 ürün ve 100’ün üzerinde ürün grubunun bulunduğunu ifade eden Çelebi, Avrupa Birliği pazarına açılma hedefini şu sözlerle anlattı:
“Trabzon’da teknolojik yatırımlar yaparak Avrupa Birliği’ne açılmak istiyoruz. Üretim kapasitesi teknoloji ve inovasyonla desteklenmeli.”
Çelebi, sanayi altyapısının güçlendirilmesi amacıyla 2 bin 700 dönümlük alanda planlanan Yatırım Adası Endüstri Bölgesi projesinin de gündemde olduğunu, burada orta ve yüksek katma değerli ürünlerin üretilmesinin hedeflendiğini belirtti.
Trabzon somonuna yoğun ilgi: Yaklaşık 10 firma başvurdu
Toplantının öne çıkan başlıklarından biri de Trabzon’un su ürünleri üretimi ve ihracatı oldu. Erkut Çelebi, fındığın bölge ekonomisindeki önemini koruduğunu belirtirken su ürünlerinde özellikle somon ve levreğin ön plana çıktığını söyledi.
Üretilen balığın yaklaşık yüzde 10’unun iç piyasada tüketildiğini, büyük bölümünün ise ihraç edildiğini kaydeden Çelebi; Japonya, Uzak Doğu ve Rusya’nın önemli pazarlar arasında olduğunu ifade etti.
Trabzon’da somon işleme tesislerine yönelik yatırım ilgisinin arttığını belirten Çelebi, yaklaşık 10 firmanın bu alanda yatırım yapmak üzere başvuruda bulunduğunu aktardı. Kentin üretimin yanı sıra işleme ve yüksek katma değer oluşturma kapasitesinin geliştirilmesi de toplantıda ele alınan konular arasında yer aldı.
“Rusya önemli bir alıcımız”
Rusya-Ukrayna savaşı ve Karadeniz’de artan güvenlik risklerinin Trabzon ticaretine etkileri de AB heyetiyle yapılan görüşmenin önemli gündem maddelerinden biri oldu.
Çelebi, savaşın özellikle Rusya ve Ukrayna pazarlarına yönelik sebze, meyve, su ürünleri ve gıda ihracatında sorunlara neden olduğunu söyledi. Karadeniz’de gemilere yönelik saldırılar ve artan güvenlik risklerinin taşımacılık ile sigorta maliyetlerini yükselttiğini belirtti.
Rusya pazarının Trabzon açısından önemini koruduğunu vurgulayan Çelebi şu ifadeleri kullandı:
“Trabzon somonu başta olmak üzere su ürünleri, yaş sebze ve meyve ile çeşitli gıda ürünlerinde Rusya önemli bir alıcımız.”
Çelebi, Karadeniz’de ticaret yollarının yeniden güvenli hale gelmesinin ve savaşın sona ermesinin bölge ekonomisi açısından önem taşıdığını ifade etti.
Gençlerin Trabzon’da kalması için yeni ekonomik ortam
Görüşmede genç istihdamı, kadın girişimciliği ve üniversite-sanayi iş birliği de gündeme geldi. Büyükelçilerin bu alanlardaki sorularını yanıtlayan Çelebi, gençlerin iş ve kariyer amacıyla büyükşehirleri tercih ettiğine işaret etti.
Trabzon’da gençlerin kalabileceği ve kendi işlerini kurabileceği bir ekonomik ortam oluşturulması gerektiğini belirten Çelebi, kalifiye eleman ihtiyacının karşılanması için Valilik ile ortak çalışmalar yürütüldüğünü aktardı.
Kadınların girişimciliğe daha fazla yönlendirilmesi gerektiğini de dile getiren Çelebi, kadınların meclislerde ve yönetim kademelerinde daha fazla yer almasını istediklerini söyledi. İş bulmakta zorlanan gençlerin ve kadınların girişimciliğe yönlendirilmesi de kent ekonomisini güçlendirecek başlıklardan biri olarak değerlendirildi.
Üniversite ile iş dünyası arasındaki bağ güçlendirilecek
Trabzon’da iki devlet ve bir özel üniversite bulunduğunu belirten Erkut Çelebi, Karadeniz Teknik Üniversitesi ile özellikle biyoteknoloji ve aromatik ürünler alanlarında çalışmalar yürütüldüğünü söyledi.
TTSO tarafından Biyoteknoloji ve İnovasyon Merkezi binasının yapıldığını kaydeden Çelebi, merkezin üniversitelerde oluşan akademik bilgi birikimiyle iş dünyasını daha güçlü biçimde buluşturmasının hedeflendiğini aktardı.
Görüşmede üniversite-sanayi iş birliğinin geliştirilmesinin, teknoloji odaklı yatırımların artırılmasının ve nitelikli gençlerin Trabzon’da istihdam edilmesinin kentin uzun vadeli ekonomik hedefleri açısından taşıdığı önem üzerinde duruldu.
Trabzon turizminde yeni hedef Avrupa
Trabzon’un yılda yaklaşık 1,5 milyon turist ağırladığını belirten TTSO Başkanı Çelebi, ziyaretçilerin önemli bölümünün Körfez ülkelerinden geldiğini söyledi. Kentin turizmde kaynak pazarlarını çeşitlendirmek istediğini belirten Çelebi, Avrupa Birliği ülkelerinden gelen turist sayısının artırılmasının hedeflendiğini kaydetti.
Trabzon’daki yatak kapasitesinin belirli bir seviyeye ulaştığını dile getiren Çelebi, bundan sonraki süreçte kongre, spor ve sağlık turizmi gibi alternatif turizm alanlarının geliştirilmesi gerektiğini ifade etti.
Özellikle sağlık turizminin Trabzon açısından önemli bir potansiyel taşıdığını vurgulayan Çelebi, Avrupa pazarında kentin tanıtım faaliyetlerinin artırılması gerektiğini söyledi.
Havalimanı, Güney Çevre Yolu ve raylı sistem gündemde
AB büyükelçileriyle gerçekleştirilen toplantıda Trabzon’un ulaşım yatırımları da konuşuldu. Çelebi, yapımı gündemde olan Güney Çevre Yolu’nun kent trafiğine önemli katkı sağlayacağını belirtti.
Hafif raylı sistem projesinin şehir içi ulaşım açısından önemine işaret eden Çelebi, Trabzon Havalimanı’nın büyük gövdeli uçakların inişine uygun hale getirilmesinin de kentin turizm ve ticaret potansiyeline katkı sağlayacağını söyledi.
Ulaşım altyapısının güçlendirilmesi, yalnızca kent içi hareketlilik açısından değil Trabzon’un uluslararası ticaret ve turizm bağlantılarının geliştirilmesi bakımından da toplantının önemli gündem başlıklarından biri oldu.
Aivo Orav’dan Trabzon’un stratejik konumuna vurgu
AB Türkiye Delegasyonu Başkanı Büyükelçi Aivo Orav ise Trabzon’un son yıllarda hızlı gelişim gösteren bir kent olduğunu belirtti. Almanya ve İtalya’ya yapılan ihracattaki artışa dikkat çeken Orav, Trabzon’un coğrafi konumunun sunduğu avantajları değerlendirdi.
Trabzon’un Kafkasya ve Orta Asya’ya erişim bakımından stratejik bir noktada bulunduğunu ifade eden Orav, yeni ulaşım ve ticaret rotalarının geliştirilmesinin önemine işaret etti. Avrupa Birliği olarak Trabzon ile bu alanlarda birlikte çalışmak istediklerini belirten Orav, Rusya-Ukrayna savaşının bölgedeki ticari ilişkiler üzerindeki olumsuz etkilerine de değindi.
Tarımın toplantının önemli başlıklarından biri olduğunu söyleyen Orav, Trabzon fındığıyla ilgili de dikkat çeken bir değerlendirmede bulundu:
“Fındıklarınız çok güzel.”
Orav ayrıca AB-Türkiye ilişkilerinde vize konusunun yanı sıra üzerinde çalışılması gereken başka başlıkların bulunduğunu ve mevcut çalışmaların tamamlanması gerektiğini ifade etti.
Yeşil dönüşüm ve karbon düzenlemesi masaya yatırıldı
Avrupa Yeşil Mutabakatı ve Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizmasının Trabzon ekonomisine olası etkileri de görüşmede değerlendirildi.
TTSO Başkanı Erkut Çelebi, ihracatçıların Avrupa Birliği’nin yeşil dönüşüm sürecine uyum sağlamasına önem verdiklerini söyledi. TTSO’nun Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması konusunda Türkiye’de ilk eğitim veren odalardan biri olduğunu belirten Çelebi, değişen düzenlemelerin ihracatçılar açısından önemine dikkat çekti.
Tarım ve sanayinin karbon düzenlemelerinden nasıl etkilenebileceği, Trabzon’un hidroelektrik potansiyeli ve çevre mevzuatı da görüşülen konular arasında yer aldı. Trabzon’un Orta Koridor kapsamındaki rolü ve gelecekte üstlenebileceği lojistik işlevler de taraflar arasında değerlendirildi.
Çelebi: “Yeni pazarlar oluşturmalıyız”
Trabzon’un ekonomik geleceğine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Çelebi, kentin geleneksel pazarlarını korumasının yanında yeni ticaret kanalları oluşturması gerektiğinin altını çizdi.
“Trabzon’da teknolojik yatırımlar yaparak Avrupa Birliği’ne açılmak istiyoruz. Üretim kapasitesi teknoloji ve inovasyonla desteklenmeli. Mevcut pazarları korurken yeni pazarlar oluşturmalıyız.”
Ziyaretin sonunda taraflar; Trabzon’un tarım, turizm, ihracat, lojistik, teknoloji ve yüksek katma değerli üretim kapasitesinin geliştirilmesi ile Avrupa Birliği ve Trabzon arasındaki ekonomik iş birliğinin artırılmasına yönelik görüş alışverişinde bulundu.
Buluşmanın dikkat çeken ayrıntılarından biri ise futbol üzerinden verilen dostluk mesajı oldu. İrlanda Büyükelçisi Clare Brosnan, TTSO Başkanı Erkut Çelebi’ye Trabzonspor ile dostluk maçında karşı karşıya gelecek Drogheda United’ın formasını hediye etti.
